Ten artykuł został skompilowany i zorganizowany przez BlockWeeks
Druga część serii raportów opublikowanych przez Galaxy Research koncentruje się na Restakingu, systematycznie analizując metody wdrażania, dane dotyczące skali i potencjalne ryzyka związane z tym obszarem w dwóch głównych ekosystemach: Ethereum i Cosmos. Raport wskazuje również, że restaking znajduje się wciąż na bardzo wczesnym etapie eksperymentalnym i badawczym, a jego wpływ na sieci bazowe, operatorów węzłów i aktywnie walidowane usługi (AVS) pozostaje niejasny.
Modularność tworzy wyspy bezpieczeństwa, dając początek restakingowi
Próby skalowania łańcuchów bloków poprzez modularność zaowocowały powstaniem wielu nowych protokołów i wspierającego oprogramowania pośredniczącego. Jednak każda sieć musi zbudować własną fosę bezpieczeństwa – zwykle opierając się na pewnym wariancie konsensusu PoS – co jest zarówno zasobożerne, jak i czasochłonne, skutkując licznymi rozdrobnionymi pulami bezpieczeństwa.
Restaking polega na wykorzystaniu zasobów ekonomicznych i obliczeniowych jednego łańcucha bloków do zabezpieczenia wielu łańcuchów. W łańcuchach PoS restaking pozwala na wykorzystanie wagi stakowania i zestawu walidatorów jednego łańcucha dla dowolnej liczby innych łańcuchów, ostatecznie tworząc bardziej jednolity i wydajniejszy koc bezpieczeństwa współdzielony przez wiele ekosystemów.
Ta koncepcja nie jest całkowicie nowa. Ekosystem Polkadot przeprowadzał powiązane eksperymenty już w 2020 roku; Cosmos uruchomił wersję restakingu o nazwie „replicated security” w maju 2023 roku; Ethereum poszło w jego ślady poprzez EigenLayer w czerwcu 2023 roku. Obecnie zdecydowana większość wartości w protokołach restakingu pochodzi ze stakowanych aktywów na Ethereum. Ethereum jest łańcuchem bloków PoS o najwyższym bezpieczeństwie ekonomicznym, z całkowitą wartością stakowanych ETH przekraczającą 100 miliardów dolarów i ponad 1 milionem walidatorów („walidatorzy” tutaj nie są równoznaczni z węzłami walidującymi). Raport podkreśla, że bezpieczeństwo ekonomiczne nie jest równoznaczne ze stopniem, w jakim łańcuch jako całość jest wolny od ataków lub manipulacji.
Skala: Ponownie stakowane aktywa o wartości około 20 miliardów dolarów
Na dzień 25 czerwca 2024 roku całkowita wartość ponownie stakowanych aktywów wynosiła 20,14 miliarda dolarów. Ethereum jest największym ekosystemem restakingu, z ETH i jego aktywami pochodnymi stanowiącymi 19,4 miliarda dolarów w depozytach restakingowych, z czego 18,3 miliarda dolarów zostało zdeponowanych przez użytkowników w 2024 roku. Ponadto 58,5 miliona dolarów zostało ponownie stakowanych na Solanie poprzez Picasso i Solayer; 223,3 miliona dolarów w opakowanym BTC zostało rozdzielonych między wiele łańcuchów, w tym Bitlayer, Merlin i BSC, poprzez Pell Network i Karak.
Wiodące rozwiązania restakingowe uszeregowane według całkowitej zablokowanej wartości (TVL) obejmują EigenLayer, Karak, Symbiotic, Solayer, Picasso i Pell Network. Ponadto walidatorzy Cosmos Hub i ich model „replicated security” również obsługują około 1,7 miliarda dolarów w ponownie stakowanych aktywach.
Kluczowe definicje i modele
Raport zawiera podstawowe terminy używane w całym tekście:
Slashing: Kara, jaką otrzymuje walidator za niewłaściwe wykonywanie swoich obowiązków. Oprócz utraty części stawki, może zostać tymczasowo usunięty z zestawu walidatorów (jailed) lub trwale usunięty (tombstoned).
Warunki slashingu: Podstawa, na której walidator jest karany, w tym podwójne podpisywanie, przestój lub inne niewłaściwe zachowanie specyficzne dla każdej sieci.
Token płynnego stakowania (LST): Płynny zamienny token reprezentujący niepłynne aktywa zdeponowane przez walidatorów.
Token płynnego restakingu (LRT): Płynny zamienny token reprezentujący niepłynne ETH, LST i inne aktywa używane jako zabezpieczenie restakingowe.
Operator węzła: Podmiot, który uruchamia węzły i świadczy usługi dla aktywnie walidowanych usług.
Aktywnie walidowana usługa (AVS): Każda platforma, która polega na ponownie stakowanych zasobach w celu uzyskania bezpieczeństwa.
Bezpieczeństwo ekonomiczne: Wartość w dolarach aktywów stakowanych przez walidatorów sieci.
Bezpieczeństwo obliczeniowe: Sprzęt i oprogramowanie wymagane do walidacji sieci.
Sieć bazowa: Sieć, której stakowane aktywa i/lub zestaw walidatorów są wykorzystywane do zapewnienia bezpieczeństwa ekonomicznego i obliczeniowego dla AVS, określana również jako „protokół bazowy” lub „łańcuch bazowy”.
EigenLayer i mechanizm slashingu tokena EIGEN
EigenLayer to zestaw inteligentnych kontraktów na Ethereum, który pozwala użytkownikom na ponowne stakowanie aktywów w celu zapewnienia bezpieczeństwa usługom zewnętrznym. Jedną z jego kluczowych innowacji jest osiągnięcie „intersubiektywnego slashingu” poprzez rozwidlenie tokena, a nie rozwidlenie łańcucha bazowego. Pomysł ten został po raz pierwszy zaproponowany przez Paula Sztorca w białej księdze Truthcoin z 2014 roku, a później spopularyzowany przez EigenLayer. Outsourcinguje potrzebę społecznego konsensusu wśród walidatorów warstwy bazowej, pozwalając operatorom węzłów wyrażać preferencje dotyczące intersubiektywnych błędów i roszczeń poprzez token EIGEN.
Proces slashingu dzieli się na dwie kategorie. Slashing obiektywny dotyczy naruszeń takich jak podwójne podpisywanie i przestój, które można matematycznie i kryptograficznie udowodnić i zweryfikować poprzez protokoły on-chain; takie naruszenia mogą być karane poprzez odcięcie od ponownie stakowanych aktywów bez konieczności szerokiej zgody wśród obserwatorów on-chain. Slashing intersubiektywny może wymagać społecznego konsensusu wśród obserwatorów on-chain. Dzięki tokenowi EIGEN operatorzy węzłów mogą osiągnąć porozumienie w sprawie slashingu podaży stakowanych EIGEN (a nie stakowanych ETH). Dlatego EIGEN istnieje w dwóch „klasach”: po pierwsze, zwykły EIGEN, który można trzymać na kontach zewnętrznych (EOA) lub używać do interakcji z aplikacjami DeFi; po drugie, bEIGEN, który jest stakowany, podatny na rozwidlenie i potencjalnie podlega slashingowi.
Za każdym razem, gdy bEIGEN przechodzi nowe rozwidlenie, jego podaż maleje — kary za slashing są realizowane poprzez usunięcie bEIGEN naruszającego z obiegu. Dzięki możliwości slashingu tokenów i osiągnięcia społecznego konsensusu co do następnego rozwidlenia, EigenLayer może rozszerzyć bezpieczeństwo Ethereum PoS poza jego granice w bardziej efektywny sposób, przy mniejszej zależności od warstwy bazowej Ethereum. AVS mogą również zdecydować się na użycie własnych tokenów zamiast EIGEN jako tokena intersubiektywnego.
Równoważenie płynności: LST wracają do L1, LRT przyspieszają swój wzrost
Ten trend można wyraźnie zaobserwować, porównując LST ponownie stakowane na Ethereum L1 z LST krążącymi na L2. Liczba LST na L2 osiągnęła szczyt w kwietniu 2024 roku i od lutego porusza się w przedziale po 21 kolejnych miesiącach wzrostu; tymczasem liczba LST stakowanych na Ethereum L1 rosła parabolicznie.
Na tle spłaszczającej się płynności LST na L2 i rosnącego zainteresowania aplikacjami do ponownego stakowania, dzienne aktywne adresy Ethereum L1 (30-dniowa średnia krocząca) również osiągnęły 35-miesięczny szczyt. Ostatni raz ten wskaźnik osiągnął 460 000 adresów w maju 2021 roku — jest to postrzegane jako sygnał, że ponowne stakowanie „przyciąga” użytkowników z powrotem do L1.
Podczas gdy płynność LST stagnuje na L2, LRT stają się coraz ważniejsze. LRT pojawiły się na Arbitrum, Base, Blast, Linea, Mode, OP Mainnet i Scroll, a mierzone w jednostkach natywnych, 69% ich podaży jest skoncentrowane na Arbitrum i Blast. Na Mode dodatkowe 24 744 ezETH i 7 396 eETH nie są uwzględnione na wykresie.
Chociaż LRT są coraz bardziej aktywne na L2, LST pozostają znacznie wyższe niż LRT pod względem płynności i adopcji. Jednakże, ponieważ LST są blokowane w protokołach ponownego stakowania wdrożonych na łańcuchu bazowym Ethereum, ich dominacja zaczyna słabnąć. Raport ostrzega, że należy zwrócić uwagę na potencjalny wpływ stagnacji ekspansji LST na ogólną płynność aplikacji DeFi na L2, zwłaszcza gdy LRT nie są jeszcze w stanie zapewnić takiego samego poziomu płynności.
Wnioski: Wciąż na wczesnym etapie eksperymentalnym
Ponowne stakowanie to ważny prymityw w ewolucji publicznych blockchainów, którego celem jest stworzenie bardziej zunifikowanego i wydajniejszego modelu bezpieczeństwa, który może być jednocześnie wyprowadzany i współdzielony przez wiele protokołów. Jednak jego koncepcja i implementacja w ekosystemach Ethereum i Cosmos są wciąż na wczesnych etapach eksperymentów i badań. Wiele szczegółów dotyczących faktycznego działania protokołów ponownego stakowania w praktyce pozostaje nieznanych; ich dokładny wpływ na interesariuszy, takich jak sieci bazowe, operatorzy węzłów i AVS, również nie jest jeszcze jasny. Raport uważa, że płynne protokoły ponownego stakowania oraz inne produkty i usługi zbudowane na protokołach ponownego stakowania są kierunkami wartymi dalszych badań.
